PYXIDA%20MAGAZINE%20%202%20creat%20LOGO%

Εφηβεία, μια πολύπλοκη αναγκαιότητα


Κάθε άνθρωπος που γεννιέται θα περάσει από την Εφηβεία. Εφηβεία είναι η μετάβαση από την παιδική ηλικία, από τα χρόνια της αθωότητας, στην ενηλικίωση, στην ωρίμανση. Κατά τη διάρκεια της εφηβείας, η οποία είναι απροσδιόριστη και μοναδική για τον κάθε άνθρωπο, δεν μπορεί κανείς γονιός, δάσκαλος, καθηγητής, ψυχολόγος, ψυχίατρος, Πνευματικός να υπολογίσει, να «προβλέψει» ή και να κατευθύνει την πορεία της. Οι παράγοντες και οι παράμετροι που επηρεάζουν και διαμορφώνουν την εξέλιξη της εφηβείας είναι πολλοί και πολλές. Είναι η οικογένεια, το ευρύτερο συγγενικό περιβάλλον, το κοινωνικό σύνολο, η σχολική κοινότητα, αθλητικές-θρησκευτικές-πολιτικές πεποιθήσεις, οι ιδεολογίες, η υγεία,η καταγωγή, η Πολιτισμική κληρονομιά κ.α.

Σίγουρα λοιπόν η εφηβεία δεν μπαίνει σε καλούπια. Είναι αδύνατον κάποιος γονιός απόλυτα να μπορέσει να διαμορφώσει τις κατάλληλες, κατ΄ εκείνον, συνθήκες για μια ήπια ή ασφαλή, κατά βάση κατευθυνόμενη, εφηβεία. Ίσως κάποιοι παράγοντες να μπορέσουν να διαμορφώσουν την εξέλιξη της εφηβικής περιόδου, όπως η στάση των γονέων και του ευρύτερου οικογενειακού περιβάλλοντος,η επιλογή συγκεκριμένου σχολείου,οι κοινωνικές συναναστροφές, η πόλη, η θρησκεία, κ.α. Κανείς δεν σπουδάζει γονιός, προκειμένου να κατευθύνει την περίοδο της εφηβείας ενός νέου ή μιας νέας, υπό την ασφάλεια των παιδαγωγικών γνώσεων, ούτε μπορεί κάθε στιγμή να ασχολείται απερίσπαστος με τους προβληματισμούς του εφήβου. Κανείς δάσκαλος δεν πηγαίνει στο σχολεία για να ασχοληθεί με τις ανησυχίες και αναζητήσεις των εφήβων μαθητών, πράγμα που θα πρέπει να γίνεται και ίσως κάποιοι το κάνουν με επιτυχία. Καμία κοινωνία δε δέχεται να ασχοληθεί με την ανυπότακτη, κάποτε και παραβατική συμπεριφορά των εφήβων.

Οι έφηβοι, από την άλλη μεριά, πρέπει να προσπαθήσουν να διαχειριστούν κάτι που δεν γνωρίζουν ή δεν αποδέχονται ότι τους συμβαίνει. Να ανακαλύψουν μόνοι τους τα δυσδιάκριτα όρια, μέχρι πού μπορούν να επαναστατούν, να αντιδρούν και πότε πρέπει να υπακούσουν, να ταπεινωθούν, να σεβαστούν. Να ωριμάσουν. Αυτό σαφώς και γίνεται μηχανικά, αυτόματα, όπως Ο Δημιουργός του ανθρωπίνου γένους έχει προετοιμάσει. Οι νέοι έρχονται σε συστολή, σε περισυλλογή, σε αυτοκριτική και αναγνωρίζουν το λάθος τους, την παραβατικότητά τους. Πράγμα που δεν μπορούν να παραδεχθούν δημόσια, δεν μπορούν να αποδεχθούν την «ήττα»τους. Δεν υπάρχει «ήττα» για τον έφηβο. Αυτή κατ΄ ουσία είναι η εφηβεία. Εφηβεία είναι η κατάσταση κατά την οποία ένας νέος ή μια νέα θα δείξει ότι μπορεί να σταθεί ανεξάρτητος στην κοινωνία, μπορεί να ανταπεξέλθει, μπορεί να προσπαθήσει να επιτύχει. Γι’ αυτό απαιτείται ιδιαίτερη παιδαγωγική για τους εφήβους. «Ελαστική» παιδαγωγική. Μπορεί την ίδια αντίδραση σήμερα να την επιβραβεύσουμε και αύριο να την επικρίνουμε, να την παιδαγωγήσουμε. Την ίδια αντίδραση σε έναν έφηβο να την αποδεχθούμε και σε άλλον να την απορρίψουμε.

Απαιτούνται λοιπόν πολύ λεπτοί χειρισμοί προς τους εφήβους, με κατανόηση, στοργή, ανεκτικότητα διότι εάν ο έφηβος δεν βρει τέτοιο περιβάλλον μπορεί πολύ εύκολα να φθάσει στην παραβατικότητα. Η αντίδραση προς τα πάντα (την οικογένεια,το σχολείο, το κράτος,την κοινωνία,την Εκκλησία), τα οποία και ονομάζει σύστημα ή καθεστώς, τα βγάζει από την προοπτική του και αποτελούν γι’ αυτόν φορείς ενάντιους και εχθρικούς προς την εξελικτική του πορεία. Τα αντιμετωπίζει ως εχθρούς και τους φέρεται επιθετικά.

Όμως είδαμε πως οι φυσικές, οι βιολογικές άμυνες, οι εσωτερικές αναστολές και οι συστολές του εφήβου, δηλαδή η περισυλλογή, η κατανόηση του λάθους, η αυτοκριτική, είναι Θεία δώρα, Πνευματικές αρετές και καταστάσεις. Καταστάσεις που ο καλύτερος γεωργός να τις καλλιεργήσει και να τις αξιοποιήσει είναι ο Πνευματικός. Ο ρόλος συνεπώς του Πνευματικού στην εξέλιξη της εφηβείας ενός νέου μπορεί να διαδραματίσει καταλυτικό ρόλο. Ο Πνευματικός και κατ΄ επέκταση η Εκκλησία να γίνει το στήριγμα του εφήβου, παρηγοριά και βοηθός. Να απορροφήσει τους κραδασμούς, τις εντάσεις, τις δυσκολίες και να προσφέρει αγάπη, γλυκύτητα, ανακούφιση. Το Μυστήριο της Ιεράς Εξομολογήσεως, το Πετραχήλι του Πνευματικού έρχεται, με την Χάρη Του Τριαδικού Θεού να συνεργήσει, να συμβάλει και να βοηθήσει στην επίλυση των προβλημάτων της εφηβείας.

π. ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΠΑΣ

Εφημέριος Ι.Ν. Αγίας Μαρίνης Αρτέμιδος